Cách xác định đỉnh thị trường chứng khoán

Khi xu hướng tăng cuối cùng đạt đỉnh và thị trường bắt đầu sụt giảm, nó kéo hầu hết các cổ phiếu giảm theo. Đó là lý do tại sao bạn phải học cách phát hiện các dấu hiệu cảnh báo của thị trường thật nhanh khi mới bắt đầu suy yếu và rơi vào trạng thái điều chỉnh.

Tín hiệu cảnh báo đỉnh thị trường là khi thị trường thay đổi từ “Xu hướng tăng được xác nhận” thành “Xu hướng tăng có thể thay đổi” và cuối cùng thành “Thị trường điều chỉnh”. Bây giờ chúng ta đi vào xem xét chi tiết các yếu ẩn đằng sau những thay đổi đó là gì.

Chỉ báo cơ bản báo hiệu đỉnh thị trường: Ngày phân phối và ngày phân phối lưỡng lự

Khi thị trường chứng khoán còn đang trong xu hướng tăng, không thiếu những ý kiến dự đoán thời điểm nào bữa tiệc sẽ tàn. Nhưng những phỏng đoán như vậy hiếm khi đúng, sử dụng cảm giác để định hướng đầu tư chắc chắn lâu dài sẽ gây nhiều thiệt hại.

Thay vì sử dụng cảm tính dự đoán, hãy tập trung vào những điều quan trọng nhất, đó là hành động giá và khối lượng trên các chỉ số thị trường chính và trên các cổ phiếu dẫn đầu.

Hành động giá và khối lượng chẳng liên quan gì đến thiên kiến cá nhân hay dự đoán, mà liên quan đến những gì các nhà đầu tư tổ chức thự sự đang làm, họ quản lý lượng tiền khổng lồ, và có khả năng thúc đẩy thị trường tăng hoặc giảm. Khi cần xem xét liệu các nhà đầu tư tổ chức đang chuyển từ chế độ mua sang chế độ bán hay không, cách hiệu quả nhất là theo dõi ngày phân phối và ngày phân phối lưỡng lự.

Ngày phân phối là gì?

“Phân phối” đơn giản chỉ là một cách nói khác của từ “bán”. Ngày phân phối xảy ra khi một hoặc nhiều chỉ số thị trường chính (Vnindex, Vn30, VnAlshare, NASDAQ) đóng cửa giảm -0.2% hoặc nhiều hơn với khối lượng cao hơn ngày hôm trước. Chú ý khối lượng không cần phải trên mức trung bình; chỉ cần cao hơn ngày hôm trước.

Theo dõi ngày phân phối để phát hiện thị trường đạt đỉnh

Trong biểu đồ trên, lưu ý mối tương quan giữa giá và khối lượng. Những ngày thị trường giảm với khối lượng thấp hơn ngày trước thì ít đáng lo ngại, vì lực bán không quá quyết liệt. Nhưng vào những ngày phân phối, thị trường giảm với khối lượng tăng, thể hiện rằng đây là hành động bán của dòng tiền lớn, cụ thể là các tổ chức.

Tất nhiên thị trường luôn luôn biến động, do đó một ngày giảm với khối lượng tăng không hẳn là vấn đề. Đừng chú tâm quá mức tới các biến động lên xuống hàng ngày của thị trường. Nhưng nếu bạn bắt đầu thấy số lượng lớn ngày phân phối trong một khoảng thời gian ngắn, thì đây là điều đáng lo ngại. Dấu hiệu này cho thấy các quỹ và các nhà đầu tư tổ chức khác đang bắt đầu bán mạnh hơn. Khi thị trường xuất hiện 4 – 5 ngày phân phối, tốt nhất nên có hàng động phòng vệ.

Ngày phân phối lưỡng lự là gì?

Sự phân phối đôi khi có thể bị ngụy trang dưới dạng ngày phân phối theo kiểu “phân phối lưỡng lự”, tức là khối lượng giao dịch cao hơn nhưng giá không tăng nhiều. Ngày “phân phối lưỡng lự” là những ngày tăng giá trên chỉ số thị trường nhưng có lực bán quá lớn. Tín hiệu này xảy ra khi chỉ số leo lên cao nhưng từ bỏ phần lớn mức tăng và đóng cửa ở nửa dưới của phạm vi giá trong ngày.

Có những điều kiện tiên quyết khác cho những ngày phân phối lưỡng lự. Một là chỉ số phải tăng một mức nhỏ, không quá 0,4%. Thứ hai, khối lượng phải cao hơn ngày hôm trước hoặc bằng 95% so với hôm trước. Thứ ba, chỉ số này phải tăng ít nhất 0,2% ở một trong hai phiên trước đó. Điều này là để đảm bảo rằng chỉ số đang bị đình trệ so với tiến trình trước đó. Thứ tư, chỉ số phải ở mức cao mới, bằng cách đóng cửa ở mức lớn hơn hoặc ngang bằng hai ngày trước đó hoặc bằng cách kết thúc ở mức cao hơn hoặc bằng mức giá cao nhất của ngày hôm trước và trong vòng 3% của mức giá cao nhất trong 25 ngày.

Những ngày phân phối lưỡng lự dễ bị bỏ qua vì hầu hết các nhà đầu tư chỉ vui mừng khi thấy chỉ số tăng điểm, dù là mức rất nhỏ. Nhưng nhà đầu tư hiểu biết nhận ra rằng các tổ chức đang bán mạnh. Nói cách khác, các tổ chức đang bán chốt lời khi thị trường đang mạnh.

Khi có nhiều ngày (4-5 ngày) phân phối lưỡng lự và ngày phân phối (điển hình) tích tụ thì thị trường sẽ sớm đạt đỉnh.

Phòng vệ và sẵn sàng hành động khi thị trường có dấu hiệu đạt đỉnh

Bây giờ cần phải xác định thật rõ ràng với chính mình rằng khi thị trường bắt đầu có dấu hiệu đạt đỉnh, bạn phải tập trung vào hai ưu tiên:

1. Bảo vệ danh mục đầu tư: Điều quan trọng là bảo vệ được phần lớn lợi nhuận và giữ cho mọi khoản lỗ nhỏ không trở thành khoản lỗ lớn. Hãy lưu ý chốt lãi và cắt lỗ theo kỷ luật và các nguyên tắc để tự vệ.

2. Chuẩn bị cho xu hướng tăng tiếp theo: Khi đã bảo vệ được tiền của mình, hãy chuẩn bị kế hoạch để kiếm lời khi thị trường bật trở lại, vì thị trường luôn luôn chắc chắn sẽ phải tăng trở lại. Hãy xây dựng một danh sách theo dõi các cổ phiếu CAN SLIM hoặc các cổ phiếu THOÁT KHÓ KHĂN có khả năng dẫn dắt, đang hình thành các mẫu hình nền giá mới, và luôn để mắt tìm kiếm tín hiệu thị trường tạo đáy báo hiệu sự khởi đầu của một “xu hướng tăng mới”, chính là ngày bùng nổ theo đà, hay chúng tôi thích gọi là “Ngày xác nhận xu hướng tăng”. Bạn cũng có thể lựa chọn phương án bán một phần vị thế chú không bán hết. Bằng cách đó, bạn có thể chốt giữ một phần lợi nhuận, nhưng vẫn duy trì được vị thế trong trường hợp cổ phiếu tăng tiếp.

Có thể đạt được cả hai mục tiêu trên bằng cách tuân theo các kế hoạch xử lý đối với từng giai đoạn thị trường và các quy tắc bán trong phần Cách bán cổ phiếu.

Trường hợp ngoại lệ

Đôi khi thị trường đảo chiều mà không hề có tín hiệu báo trước nào cả. Trong tình huống này, phương pháp đếm số ngày phân phối không giúp được gì cho bạn. Không có các quy tắc cố định cho trường hợp này, nhưng vẫn có một số gợi ý giúp bạn thực hiện phòng thủ, xem hướng dẫn tại đây.